Diaconiepagina Leids kerkblad, januari 2008
Kerstcollecte
De opbrengst van de diaconale kerstcollecte was bestemd voor het werk van Ellen’s Children Fund in het Lesothese bergdorp Ha Phafoli. Ellen’s Children Fund is opgericht naar aanleiding van het overlijden van de Leidse Ellen Verweij, november 2006 in Lesotho, zuidelijk Afrika. Ellen was betrokken bij de Leidse Binnenstadsgemeente en werkte als HIV/AIDS verpleegkundige voor de Clinton Foundation in een AIDS project. Wie nog wil bijdragen: rekeningnummer 97065, Diaconie Protestantse gemeente Leiden te Leiden, o.v.v. Kerstcollecte.
In memoriam
Op 12 december 2007 hoorden we, via Ilona Fülop, van het plotselinge overlijden van ds. Kis Csaba uit Havad/Neaua in Roemenië. Hij was pas 53 jaar. De kennismaking met ds. Csaba dateert van de winter van 1989-1990, toen een delegatie van de Diaconie in Roemenië was. Het was vlak na de revolutie en gemeenteleden van de Bevrijdingskerk gingen toen naar Neaua (Sneeuwdorp) om hulpgoederen te brengen. Die eerste ontmoeting is uitgegroeid tot een warm contact van gemeente tot gemeente, maar ook zijn er vele persoonlijke contacten (en bezoeken) uit voort gevloeid. Die tot op vandaag voortduren. Kis Csaba en Rozi waren ook enkele malen op bezoek in leiden en Rozi leerde zelfs Nederlands. Kis Csaba was de drijvende kracht in zijn gemeente en kwam ook regelmatig naar de Casa Diaconala in Targu Mures. Voor zijn vrouw en zoon is dit plotselinge overlijden een groot verlies, maar evenzeer is het dat voor de gemeente in Havad/Neaua en voor de Bevrijdingskerk. Namens de Diaconie stuurde Jacqueline Schoonwater, die een week voor zijn overlijden nog met Kis Csaba sprak, aan Rozi en een condoleancebrief. Wij wensen hen veel sterkte toe.
Kerk en WMO
In de bijeenkomst van diakenen in november was Maria Huijts te gast. Zij is maatschappelijk activeringswerker bij de Stichting Mara. Mara is een instelling voor maatschappelijk activeringswerk die zich ten doel stelt om vanuit haar katholieke achtergrond groepen vrijwilligers te activeren om zich in te zetten voor een goede en rechtvaardige samenleving. Deze vrijwillige inzet richt zich op groepen mensen die in een achtergestelde of kwetsbare positie verkeren. Onderwerp van de avond was de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) en speciaal wat de gemeentelijke overheid en de kerken van elkaar verwachten. In de WMO gaat het om drie doelen: sociale cohesie, participatie en ondersteuning, terreinen waarop de kerken al jaren actief zijn. Dat gebeurt vooral in de wijken en is niet zo zichtbaar, behalve in het werk van de Diaconie in De Bakkerij. De gemeente houdt zich vooral bezig met de problematiek rond de thuiszorg: d.w.z. ervoor zorgen dat de mensen zolang mogelijk thuis kunnen blijven. Hierbij komt ook mantelzorg om de hoek kijken. De kerken, die wijkgericht werken, zetten veel vrijwilligers in en kunnen signaleren. De Diaconie, die gericht is op hulpverlening, kan op dat vlak signaleren en de wijken daarbij helpen. Op grond van de WMO kunnen kerken van de gemeente verwachten dat de vrijwilligers ondersteund worden, dat er waardering is voor de inzet en de signaleringsfunctie van de kerken en dat er geld is voor projecten. De kerken zouden ook kunnen deelnemen aan het WMO-overleg. Op dit moment is dat in Leiden nog niet het geval. Het is de vraag of zij dat wel moeten doen. Worden kerken dan niet voor het karretje van de overheid gespannen? Kunnen zij buiten de raad niet beter en kritischer signaleren? De Diaconie was immers altijd de waakhond van de gemeente? De kerk heeft immers een eigen opdracht, nl. naast mensen te gaan staan. In de discussie legde Maria Huijts uit dat de WMO-raad een adviesraad is. Kerken hoeven zich niet aan het gemeentebeleid te committeren. Deelname van de kerken in de WMO-raad kan dus heel goed, maar de kerken moeten wel laten zien waar zij staan en wat zij willen.
Kerken en mantelzorg
In het tweede deel van de bijeenkomst voor diakenen kwam de mantelzorg aan de orde. Ds. Bé Jager besprak het boekje “De onverslijtbare mantel” van Corrie Rikkers. Iedereen die langdurig zorgt voor een hulpbehoevend familielid, kennis of buurman, is mantelzorger. Mantelzorgers zijn geen profes-sionele zorgverleners, maar geven zorg omdat zij een persoonlijke band hebben met degene voor wie ze zorgen. Mantelzorgers zijn vrijwilligers, maar mantelzorg is niet vrijwillig. Bij mantelzorg kan het gaan om: persoonlijke verzorging, huishoudelijke taken, belangenbehartiging, psychosociale hulp en zingeving of religieuze zorg. Mantelzorgers helpen bv. uit liefde, plicht, om een beloning of omdat er geen andere helper is. Daarbij kunnen verschillende gevoelens een rol spelen: zoals boosheid (waarom treft ons dit?), frustratie, of niet meer weten hoe het verder moet. De relatie met de hulpbehoevende kan daardoor veranderen. Aan de ene kant is het moeilijk om grenzen te stellen aan de zorg, aan de andere kant is het ook moeilijk om de zorg (tijdelijk) aan anderen over te dragen.
De kerken kunnen steun geven aan mantelzorgers, door een goede organisatie, door een netwerk van vrijwilligers op te zetten en door vrijwilligers en verwijzers te trainen. In Leiden is er de Leidse Vereniging voor Mantelzorgers. Deze LVvM (www.lvvm.nl) organiseert o.a. activiteiten (bv. De Jasserie) en geeft een Nieuwsbrief uit. In de wijken komt het er in eerste instantie op neer om te signaleren wie er mantelzorger zijn en hen te wijzen op de LVvM. Mantelzorgers zullen in de WMO steeds belangrijker worden en er wordt verwacht dat de vraag naar mantelzorg toeneemt, want er wordt gekort in de zorg in de verwachting dat er wel mantelzorgers zijn. Ook hier geldt dat de kerken in de WMO-raad aandacht kunnen vragen voor de problematiek van de mantelzorg: ook daarom zou het goed zijn dat kerken zitting nemen in deze raad.
Diaconale collecte
Op zondag 3 februari 2008 wordt gecollecteerd voor jongeren in Liberia. Samen met partnerorganisatie YMCA werkt Kerk in Actie aan een hoopvolle toekomst voor de Liberiaanse jongeren. Tijdens de burgeroorlog, waar in 2003 een eind aan kwam, konden ze nauwelijks naar school, waardoor er nu geen werk voor ze is. Naast het gebrek aan mogelijkheden, spelen de ervaringen uit de oorlog de Liberiaanse jongens en meisjes parten. Velen zijn emotioneel verwond. Iedereen heeft wel iemand verloren. En hoe ga je als jongeren onderling met elkaar om als de één kindsoldaat is geweest en de ander niet? De YMCA is er voor deze jongeren. Zo zijn er sport - en spelevenementen om ex-strijders en jongeren uit de dorpen samen te brengen en geeft de organisatie praktijkgerichte scholing aan jonge Liberianen, zodat zij een zelfstandig bestaan kunnen opbouwen.
Hongerigen voeden
Ooit vormden de 7 werken van barmhartigheid het ijkpunt van sociale bewogenheid, humaniteit en zorg voor de zwakkeren in de samenleving. Tijdens de Leidse 7 in november 2007, een diaconale pelgrimstocht langs historische locaties die een rol speelden rond barmhartigheid in het verleden, werd kennis gemaakt met organisaties en instellingen die zich nú inzetten voor mensen die zorg en aandacht behoeven. In de komende kerkbladen passeren ze nog eens de revue. Wie voeden anno 2008 de hongerigen? In Diaconaal Centrum De Bakkerij (de vroegere Armbakkerij) waren aanwezig: De Voedselbank Leiden, die in 2005 werd opgericht om voedselpakketten uit te delen aan mensen die niet rond kunnen komen en ter voorkoming van onnodige voedselverspilling in onze samenleving (www.voedselbankleiden.nl). De Wereldwinkel, die zich inzet voor een eerlijke wereldhandel en producten aanbiedt op basis van een eerlijke prijs voor producent, importeur en consument met het oog op het welzijn van mensen in ontwikkelingslanden. (www.wereldwinkel-leiden.nl) Solidaridad, dat in 1969 werd opgericht als bisschoppelijke adventsactie voor Latijs Amerika en in 1971 zijn oecumenisch karakter kreeg. De organisatie is o.a. bekend als organisatie achter Fair Trade, Max-Havelaarkoffie, Oké-bananen en Kuyichi-jeans. (www.solidaridad.nl)
Kerstbonnen
Ook dit jaar coördineerde de Diaconie weer de uitgifte van kerstbonnen. Aan mensen met weinig inkomen werden in december bonnen uitgedeeld waarmee zij bij een supermarkt levensmiddelen konden kopen voor de kerstdagen. Kerken en sociale instellingen geven hiervoor elk jaar mensen op. Aan een aantal diaconieën (prot. en rk), fondsen en maatschappelijke organisaties wordt hiervoor elk jaar een bijdrage gevraagd. De IPCI (InterParochiële CharitasInstelling) Leiden heeft bij voorbeeld € 1250,- bijgedragen aan de kerstbonnen.
Kleren maken de man
Eind november was er een feestelijke bijeenkomst in De Bakkerij. Burgemeester Lenferink nam het eerste exemplaar in ontvangst van een bijzondere kalender. Op deze kalender zijn bekende figuren te zien, zoals we ze kennen van de straat en uit het Dienstencentrum in De Bakkerij: de man van de veegploeg, de vrouw die de straatkrant verkoopt. We zien ze zoals wij ze kennen, maar ook zoals ze kunnen zijn: in feestkleren gestoken, na een make-over door kapper en visagist. “Kleren maken de man,” zei Rosa, toen ze de kalender samen met Henk aanbood aan de burgemeester. Hij kon dat beamen: door de foto’s word je je bewust dat ‘hoe mensen er uit zien bepaalt hoe je over hen denkt’. Ook de verhalen van de geportretteerde mensen zijn bijzonder. Het is vaak het overlijden van een dierbare of een andere gebeurtenis in het leven die de hele neerwaartse spiraal heeft ingezet. Ook dromen ze allemaal van weer een &lsquogewoon’ bestaan: een huisje, werk, een vriend of vriendin. Een bijzondere kalender dus, waaraan cliënten van De Binnenvest (voor maatschappelijke opvang van dak- en thuislozen) en verschillende bedrijven en organisaties belangeloos hebben samengewerkt.
De opbrengst wordt gebruikt om de onkosten van de kalender te dekken. De rest wordt geschonken aan Stichting Vrienden van De Binnenvest. Deze Stichting heeft als doel het draagvlak voor mensen in de maatschappelijke opvang te vergroten. Met het geld steunen zij kleine projecten voor dak- en thuislozen die niet door reguliere budgetten worden vergoed.
De kalender is te koop (€ 4,95) in het Dienstencentrum aan de Oude Rijn 44 (naast De Bakkerij) of bij SPIL, Pelikaanstraat 5. Voor meer informatie: www.debinnenvest.nl
In en vanuit De Bakkerij
Maatschappelijk werker Jody Sluijter en diaconaal predikant Annemieke Kelder bezochten het symposium ter gelegenheid van het tienjarig bestaan van de Vriendendienst. Vrijwilligers en mensen met een psychiatrische achtergrond worden door de Vriendendienst als maatjes aan elkaar gekoppeld, om samen leuke dingen te doen. Door wat wel genoemd wordt de ‘vermaatschappelijking’ van de zorg wonen en verkeren mensen met een psychiatrische achtergrond steeds meer in de samenleving. Ze zoeken aansluiting, maar vereenzamen toch vaak. De Vriendendienst probeert hier wat aan te doen. Diaconaal predikant a.i. Bé Jager en ds. Annemieke Kelder bezochten de najaarsconferentie van het Grote Steden Beraad van de PKN, in Utrecht. Het thema was Stadhuis & Kerk: echt verbonden, over de samenwerking tussen kerkelijke en burgerlijke gemeente. De kerk is een deel van de stad. Kerk en stedelijke overheid hebben elkaar nodig. Diaconaal, bijvoorbeeld bij opvang van verslaafden en vluchtelingen; en zakelijk, als het om gebouwen en vergunningen gaat. Maar ook beleidsmatig kunnen ze elkaar aanvullen, als het gaat om een visie op wat goed is voor de toekomst van de stad. Maar hoe werkt dat in de praktijk? Daar werd in de conferentie over gesproken.
Annemieke Kelder nam ook deel aan een ronde tafelbijeenkomst, georganiseerd door Van Lanschot Bankiers in het stadhuis. Fondsen, bankiers, lokale overheid en een enkele kerkelijke vertegenwoordiger ontmoetten elkaar over het thema: “Gedeelde verantwoordelijkheid, fondsen en de overheid in dialoog”. De verzorgingstaat, stelt de regering, is niet meer alleen door de overheid te dragen. Fondsen weten, door de aanvragen die bij hen binnen komen, vaak erg goed waar de lacunes vallen in de maatschappelijke voorzieningen. De Diaconie wil, net als de fondsen, een signalerende rol hebben. Door bv. de individuele hulp kan de diaconie vrij scherp aangeven waar mensen tussen wal en schip vallen. Jody Sluijter en Annemieke Kelder bezochten bovendien de Open Dag van het gebouw De Nieuwe Energie. In deze enorme voormalige fabriekshal brengt woningcorporatie Portaal een aantal bijzondere partners bij elkaar. In samenwerking met de gemeente Leiden, De Binnenvest voor maatschappelijke opvang en Parnassia/Brijder verslavingszorg wordt dit de locatie voor een aantal zorgvoorzieningen, zoals de dag- en nachtopvang, dagbesteding en een alcohol gebruikersruimte. Het Dienstencentrum voor dak- en thuislozen van De Binnenvest zal begin 2008 uit De Bakkerij verhuizen naar dit nieuwe onderkomen. Ten slotte bezocht Annemieke Kelder namens de Diaconie de afscheidsreceptie van de wethouders Raymond Keur en Paul Jonas en woonde zij de intrededienst bij van ds. Françoise Weber van de Eglise Réformée Wallonne.
Jeugd en jongerenkolom Leids Kerkblad, januari 2007
Busreis naar Roemenië
In het vorige nummer werd bericht dat via de vader van een van de deelneemsters aan de JongerenWerkVakantie (JWV) naar Roemenië een tweedehands minibus werd aangeboden! De overheidsorganisatie waarbij hij werkt, mocht deze bestelbus geven aan een goed doel. Het kostte even tijd om alle papieren in orde te maken (ook Nederland lijkt wel eens op een ontwikkelingsland!), maar eind november was alles klaar voor transport naar Roemenië. Dat wil zeggen dat er een nummerbord was (14 dagen geldig), dat er winterbanden en -velgen gemonteerd waren, dat er sneeuwkettingen geleverd waren en dat de tank vol zat. Heel veel dank aan Garage Versteegen uit Zoeterwoude voor de geleverde service en de speciale prijs!
Op donderdag 29 november gingen Jacqueline Schoonwater, Paul Cornelissen en Jeroen Ernst (leiding JWV) in alle vroegte op pad, voorzien van proviand en dekbedden. Een paar weken tevoren waren er immers mensen ingesneeuwd in Oostenrijk! De eerste dag ging het voorspoedig en werd Boedapest bereikt (1000 km). Via SMS-jes werden we op de hoogte gehouden van de tocht. De volgende dag begon met zonnig vriesweer. Om 10.30 uur passeerden ze de Roemeense grens zonder enig oponthoud: de paspoorten werden bekeken en men wenste een goede reis! Tegen de middag sneeuwde het licht, later lag er een dik pak sneeuw, kwamen ze in files terecht en kon er niet harder gereden worden dan 50 km. Vrijdagavond om 20.30 uur waren ze veilig en wel in Targu Mures! Het was een hartelijk weerzien met Ilona Fülop, die geweldig blij is met de nieuwe bus. Zaterdagmiddag is met de bus nog een bezoek gebracht aan de bewoners van de Leidse Straat, in de sneeuw dit keer, dat was wel wat anders dan de hittegolf van afgelopen zomer.
Zondag vond de officiële overdracht van de bus plaats. Een aantal genodigden, de pers en de bewoners van het bejaardencentrum kwamen bij elkaar onder het genot van koffie, zoet brood en een glaasje wijn om te proosten op dit fantastische kerstgeschenk.
Zondagmiddag vlogen Paul en Jeroen terug naar Nederland. Jacqueline bleef nog twee dagen langer om de papierwinkel te regelen, foto’s te maken van het grote transport dat vanuit Leiden in november was aangekomen en een bezoek te brengen aan dr. Kikeli Pal en zijn vrouw Sonja.
tel. (071) 51 44 965 :: fax (071) 51 49 744 :: e-mail info@debakkerijleiden.nl
