Open Bakkerij
Om 12 uur gingen de deuren open. Het was koopzondag, maar het weer was niet best. Een handjevol bezoekers kwam naar binnen. In de Turfzaal stonden de stoelen klaar en oefenden de muzikanten….
Veertigdagentijd
Open Bakkerij op zondagmiddag 25 februari 2007 begon wat aarzelend, maar uiteindelijk kwamen er toch zo’n honderd mensen naar binnen. Ze kwamen voor het oude gebouw, waar ze al een tijd zo dichtbij woonden, maar nooit binnen waren geweest. Ze kwamen voor de tentoonstelling van de schilderijen in het Atrium of voor de verteller met de muziekgroep. En ze kwamen voor RK diaconaal werker Ton Snepvangers, die tijdens deze Open Bakkerij voorgesteld werd. Zondag 25 februari was de eerste zondag van de veertigdagentijd voor Pasen. Deze voorbereidingstijd op Pasen wordt ook wel vastentijd of lijdenstijd genoemd; een tijd waarin Christus ons betrekt bij het lijden van mensen dat tot op de dag van vandaag doorgaat. Het doet een beroep op ons: heb je er oog voor?
Zeven Werken
Thema van deze Open Bakkerij waren de Zeven Werken van Barmhartigheid. Kunstenares Tineke Smith maakte daarover -na een beeldenreeks- nu een aantal schilderijen. De Zeven Werken van Barmhartigheid zijn: hongerigen voeden, dorstigen drinken geven, vreemdelingen en thuislozen huisvesten, naakten kleden, zieken en gevangenen bezoeken en doden begraven. Ze zijn ontleend aan de bijbel (Matteus 25: 31-40) en zijn door de eeuwen heen vaak inspiratiebron voor de kunst geweest. In haar openingswoord vertelde ds. Annemieke Kelder dat de kunstenares er een achtste werk aan toevoegde, met haar visie op de barmhartigheid: de omarming; het ik en jij, als wederkerige basis voor barmhartigheid. Zij ontleent deze betekenis aan het Hebreeuwse woord voor barmhartigheid, dat verwant is met het woord voor baarmoeder, oerbeeld van alle geborgenheid. In haar schilderij drukt ze dit uit door een ronde vorm met een opening onderin, waar het licht doorheen kan vallen, opdat we de hoop vasthouden. Naast deze eigentijdse interpretatie van de Zeven werken door Tineke Smith, was er in de Ovenruimte een doorlopende powerpoint-presentatie die Ton Snepvangers maakte van de in het Rijksmuseum in Amsterdam hangende eeuwenoude panelen met de Werken van Barmhartigheid van de Meester van Alkmaar.
Verhalen en Muziek
Tweemaal was de voorstelling te zien die verhalenverteller Stan Fritschy maakte over de werken van barmhartigheid. Na het citeren van het bijbelgedeelte uit Matteus 25 vroeg hij op indringende toon: had jij dorst? Dat wist ik niet. Heb jij aangeklopt? Ik heb voor jou nooit de deur opengedaan. Mijn kleren heb je ook niet gekregen. Ik wist niet dat je in de problemen zat, laat staan dat ik je geholpen heb…. In een van de volgende verhalen ging het over de paradox, de uitdaging van het bestaan: we moeten vooruit kijken, maar zoeken altijd naar wat achter ons ligt. Soms ligt het geluk echter dichterbij dan je denkt, als je maar de moed hebt om vooruit te kijken. Ook de pechvogel, in een ander verhaal, vindt uiteindelijk het geluk. In een volgende vertelling lijkt het zo gemakkelijk om elke dag een goede daad doen, maar niet elke padvinder is het daarmee eens. Zelfs de tsaar van Rusland vraagt zich in een verhaal af wanneer hij moet doen wat het leven van hem vraagt. De boer die hij tegenkomt zegt hem: doe wat er op je weg komt, het leven duldt geen uitstel.
De verhalen van Fritschy werden begeleid door inspirerende muziek van de groep Nagaru. Bert Vonhof maakt spannende geluiden op de didgeridoo, Roy Kuschel liet veel verschillende fluiten horen en Johnny Frans bespeelde een scala van slagwerkinstrumenten. Zij gaven aan de verhalen een haast geheimzinnige, maar ook speelse achtergrond.
Balie en Bar
Tussen de bedrijven door werd iedereen die binnenkwam welkom geheten door een gastvrouw aan de balie. Hoewel er geen rondleidingen werden gegeven was er veel belangstelling voor de Goemoerskamer, zodat er regelmatig een klein groepje mee naar binnen werd genomen voor uitleg. Aan de bar schonken gastvrouwen koffie en thee en bezoekers ontmoetten elkaar aan de Broodtafel.
RK Diaconaal Werker
Om vier uur werd de nieuwe bewoner van De Bakkerij voorgesteld: rooms-katholiek diaconaal werker Ton Snepvangers. Pater Ton Peters vertelde dat het allang een wens was dat er een diaconaal werker zou komen voor de parochies. Diaconie is immers het werkveld waarin een parochie kan laten zien wat kerkzijn betekent. Diaconie is het doen van het geloven. De aanstelling van Ton Snepvangers betekent niet dat er in de Leidse parochies geen diaconale activiteiten plaatsvonden. Er was diaconaat verweg: missie, ontwikkelingswerk en vrede; er was diaconaat dichtbij, maar naar binnen gericht. De samenwerkende Leidse parochies hadden behoefte aan ondersteuning bij het inhoud geven aan de diaconale opdracht.
Daarom is een diaconaal werker aangesteld die diaconale activiteiten kan initiëren, coördineren en begeleiden. Zijn werkplek heeft hij in De Bakkerij, waar know-how is en vele andere organisaties zich inzetten voor mensen in nood. Zo is hij niet geïsoleerd bezig, maar ingebed in het werk in De Bakkerij. Om het belangrijke moment van de oecumenische samenwerking te markeren overhandigde Ton Peters aan Annemieke Kelder een oud offerblokje. Het heeft drie gleuven om geld in te stoppen: voor de armen, voor de kerk en voor het studiefonds voor priesters.
Ton Snepvangers
Geheel in stijl met het thema van de Open Bakkerij stelde Ton Snepvangers zich vervolgens voor. Hij had onder meer ervaren dat De Bakkerij voor hem als vreemdeling meer dan open was, zijn honger stilde hij tijdens de lunch samen met andere werkers van de Diaconie aan de Broodtafel in de Ovenruimte, om zijn dorst te lessen had hij een eigen sleutel gekregen voor de koffieautomaat, hij had veel aandacht gekregen toen hij onlangs ziek was en hij voelde zich geen gevangene.
Ton Snepvangers werkt sinds 1 januari 2007 in De Bakkerij, waar hij zijn werkplek deelt met Jacqueline Schoonwater. Hij woont in Hillegom en werkte zo’n twintig jaar in de Bollenstreek als pastoraal werker in een parochie en als volwassenencatecheet vanuit de dekenaten Bollenstreek en Leiduinen. Ton combineert de functie van diaconaal werker (16 uur) met een taak bij het bisdom Rotterdam. In een interview zegt hij over zijn werk: “Het diaconale werk in Leiden trekt mij erg aan. Ik hoop in overleg met diaconaal predikant Annemieke Kelder van De Bakkerij en met de parochies te komen tot een herkenbare katholieke bijdrage aan de noden in de Leidse samenleving. Vooral vind ik het belangrijk om jongeren te betrekken bij dit werk.” (uit: Rondom de Kerk, december 2006).
Het optreden van de verhalenverteller en de muziekgroep was mogelijk door een bijdrage van Fonds 1818, waarvoor dank.
tel. (071) 51 44 965 :: fax (071) 51 49 744 :: e-mail info@debakkerijleiden.nl


